Aiskhylos kimdir? Aiskhylos kitapları ve sözleri
Antik Yunan Oyun Yazarı Aiskhylos hayatı araştırılıyor. Peki Aiskhylos kimdir? Aiskhylos aslen nerelidir? Aiskhylos ne zaman, nerede doğdu? Aiskhylos hayatta mı? İşte Aiskhylos hayatı... Aiskhylos yaşıyor mu? Aiskhylos ne zaman, nerede öldü?
![Aiskhylos kimdir? Aiskhylos kitapları ve sözleri](https://www.mardinlife.com/uploads/2022/05/19/aiskhylos-kimdir-aiskhylos-kitaplari-ve-sozleri-226336.jpg)
Tam / Gerçek Adı: Eshilos, Aeschylus, Aiskhulos
Doğum Tarihi: 525
Doğum Yeri: Eleusis, Atina, M.Ö.
Ölüm Tarihi: 456
Ölüm Yeri: Gela, Sicilya, M.Ö.
Aiskhylos kimdir?
Eshilos (Yunanca: Αἰσχύλος, Aiskhylos) (d. yak. MÖ 525/524 – ö. yak. MÖ 456/455) Antik Yunan oyun yazarıdır.
MÖ 5. yüzyılda tragedyanın asıl şeklini aldığı yazar Eshilos'tur. (MÖ 525-424) Eleusis'te doğmuştur. Bu tarih, Peisistratos'un parlak egemenliğinin onun ölümüyle son bulmasından üç yıl sonraya geliyor. Onun dönemi büyük politik kişiliklerin dönemi olmuştur. Isthenes, Miltiades, Themistokles, Kimon, Ephialtes, Perikles gibi. Tümden kişisel olan nitelikleri açısından Eshilos Eleusis site devletindeki eski bir soylu aileden gelmedir. Dönemin şairleri Pindaros, Simonides, Khoirilos, Sofokles ile ilişki içindeydi. Eshilos salt bir yazar değildi, dönemin etkin düşünürlerindendi.
Tragedya yazmaya yaklaşık MÖ 500'lerde, yani gençliğinde başlamıştır. 2. yüzyılda coğrafyacı Pausanias'a göre bir gece tanrı Dionysos rüyasına girip, ona yeni oluşmakta olan tragedya sanatına yönelmesini söyler. Eshilos rüyasından uyanınca bir tragedya yazmaya başlar. Maraton, Salamis, Pers savaşlarına katılmıştır. Tragedya yarışmalarına gençliğinde katılmaya başlamıştır. İlk ödülünü 485'te kazanmıştır. Eserlerinde koroya önem vermiş, oyunlarını mitolojiden almıştır. Tanrıların ve kahramanların en önemli ve en etkileyici taraflarını seçmiştir.
Eshilos, konuları bakımından birbiri ile ilgili üç oyunu birleştirmiş (trilogia=üçleme), sonuna bir satyr oyunu eklemiştir. Doksan kadar oyun yazmış olmasına rağmen elmizde sadece yedi tanesi ulaşmıştır. MÖ 458'de Orestia adlı trilogiasıyla (Agamemnon, Adak sunucuları, Eumenidler) son zaferini kazanmıştır. Trilogianın konusu Orestes in babasının katilinden ve annesinden aldığı öçtür. Yarışmalarda elli iki kez ödül kazandığı sanılıyor. 472'de sahnelediği Persler adlı oyunu diğerlerinden tarihi, konu olarak işleme bakımından farklıdır. Bu oyunda yazar, Atinalıların yiğitliklerini, Perslerin ağzından övüp Perslerin yenilgisini tanrılara bağlar. Elimize geçen yedi oyunundan ilk yazılanı Yalvarıcılar'da elli kişilik koro ve bir kahraman vardır. Eshilos bu oyunda tek bir oyuncu kullanırken Persler, Tebai'ye Karşı Yediler ve Zincire vurulmuş Prometheus adlı oyunlarıyla tragedyaya ikinci oyuncuyu getirmiştir ve böylece karşılıklı konuşmaların oranı artmıştır.
Oidipus'un oğullarının çatışmasını anlatan Tebai'ye Karşı Yediler ile MÖ 467'de birincilik kazanmıştır. Zincire vurulmuş Prometheus'ta koro şarkılarının azalmasıyla oyunu konuşmalar ilerletmiştir. Konusu Promethes'un ateşi çalıp insanlara öğretmesi nedenyile Zeus tarafından cezalandırılmasıdır.
Eshilos oyunun sunulması ile ilgili de maske, elbise ve yüksek ayakkabılar gibi yeniliklerde getirmiştir. Dili güç anlaşılan, ağdalı bir dildi. Toplumdaki dini ve ahlaki konuları işlemiştir. Karakterlerin derinine pek inmemiş, kahramanların kin, intikam, gurur gibi duygularını başarıyla aktarmıştır.
Eshilos kendi doğduğu yer olan Eleusis'te temellerini bulmuş Demeter tapımı Eleusian gizemlerine yönlendirilen yunanlılardan birisiydi. İsmindende anlaşılacağı gibi tapımın üyeleri bir anlamda mistik, ulaşılması güç bilgiler edinmek zorundaydı. Bu tapımın üyeleri aksi taktirde ölüm cezası alacakları koşulda tapım dışındakilerce gizemlerle ilgili hiçbir şey anlatmama, tapımın üyelerinin kendilerinden olmayana gizemler konusunda hiçbir şeyi açığa vurmama amacıyla aksi taktirde ölümle cezalandıracakları gerçeği dolayısıyla, gizemlerle ilgili detaylar çok azdır. Bununla birlikte, Aristoteles'e göre Eshilos'un oyunlarından birine gizli bölümlerle ilgili ipuçlarını gizliden aktardığı iddia edilir. Bazı kaynaklara göre halktan kızmış biri sahnede performans sırasında Eshilos'u öldürmeye çalışmış fakat Eshilos kaçmıştır. Kendisi aleyhine açılan dava için hakim önündeyken Eshilos bu yaptığının hoş görülmesini dilemiştir. Fakat onun serbest bırakılması ise sırf Pers Savaşlarında verdiği çabalardan ötürüdür.
Oyunları
Persler
Tebai'ye Karşı Yediler
Oresteia
Agamemnon
Adak Sunucuları
Yakarıcılar
Eumenidler
Zincire Vurulmuş Prometheus
Aiskhylos Kitapları - Eserleri
- Zincire Vurulmuş Prometheus
- Agamemnon, Adak Sunucular, Eumenidler
- Tebai’ye Karşı Yediler
- Persler - Antigone
- Agamemnon
- Persler
- The Suppliants
Aiskhylos Alıntıları - Sözleri
- Sanki zehirli bir yılan Görüyorum, pusuda bekliyor, Bense, yavruları üstüne titreyen güvercin gibiyim. (Tebai’ye Karşı Yediler)
- Ne kötü, ne de iyi günümde, asla istemem Kadın kısmıyla birlikte olmayı! (Tebai’ye Karşı Yediler)
- . Benim iradem benim... "Onu senin için yumuşatmayacağım." ... (Agamemnon)
- Ah, dayan yüreğim dayan, Bizi neler bekliyor daha! (Tebai’ye Karşı Yediler)
- Gasp ile talan kan kardeştir. Birbirine çarpar talancılar, Eli boş kalan, ötekiyle Yoldaş olmak ister talanda, Çünkü doymak bilmez, aç gözleri! (Tebai’ye Karşı Yediler)
- Ölçüsüz bir acı eziyor yüreğimi! (Tebai’ye Karşı Yediler)
- ölmüş olanlar daha mutludur, (Tebai’ye Karşı Yediler)
- . KORO: Kendimi kemiriyorum. Umudumu kaybediyorum. Ve beynim yanıyor. ... (Agamemnon)
- (...) fikrini söyleyen bir kişi var, onun da fikri yanlış. (Persler - Antigone)
- Hakkın ve hukukun Doğruyu gösteren aklı, yurttaşlarımla olsun! (Agamemnon, Adak Sunucular, Eumenidler)
- Geçmişten gelen lanetlerin yükü, Taşınamaz oluyor artık. Fırtına, Dinmek bilmiyor bir türlü! (Tebai’ye Karşı Yediler)
- Ölmüş olanlar daha mutludur. (Tebai’ye Karşı Yediler)
- Bela rüzgarı kimseleri ayırt etmez, dört bir yana eserken, bir seni vurur bir beni. (Zincire Vurulmuş Prometheus)
- Hiç kıskanılmayan kişinin, kıskanılacak bir değeri de yokmuş, denir... (Agamemnon, Adak Sunucular, Eumenidler)
- Ne tatlı şeydir uzun uzun yaşamak cana can katan umutlar içinde. (Zincire Vurulmuş Prometheus)
- ANTİGONE Şu kısacık yaşamda dirilere yaranmaya değer mi? Öte yanda sonrasızlık bekler beni... (Persler - Antigone)
- Suç, gizli kalmaz, er geç Yakalanır dehşet verici ışığa. (Agamemnon, Adak Sunucular, Eumenidler)
- Bana göre koca bir ülkeyi yöneten kişi İsabetli kararlar alamıyorsa, korkakça susuyorsa Ödleğin tekidir, her zaman da böyle düşünmüşümdür. (Persler - Antigone)
- Eğer kurtulmak varsa Alın yazımızda, o zaman küçücük bir tohumdan bir gövde çıkar Koskoca! (Agamemnon, Adak Sunucular, Eumenidler)
- karanlık bir bakış vardı gözlerinde kanlı yılanın. (Persler)